زیگ زاگ نتورک
نگه داشتن بیننده یعنی کاری کنید که آدم‌ها ویدیو را تا جای ممکن ادامه بدهند و وسطش نروند. طبق راهنمای یوتیوب، بخش Intro در گزارش نگه‌داشت مخاطب نشان می‌دهد چند درصد بیننده‌ها بعد از ۳۰ ثانیه اول هنوز مانده‌اند. در این مطلب نمودار نگه‌داشت را با هم می‌خوانیم، عدد خوب را می‌بینیم و ۱۲ راه ساده برای نگه داشتن بیننده را قدم‌به‌قدم مرور می‌کنیم.
اگر بازدید دارید اما ویدیوهایتان پیشنهاد نمی‌شوند، احتمالا مشکل از همین‌جاست. بیننده کلیک می‌کند، چند ثانیه نگاه می‌کند و می‌رود. در نتیجه یوتیوب فکر می‌کند ویدیو به قولی که در تیتر داده عمل نکرده است. خبر خوب این است که بیشتر این افت‌ها با چند تغییر کوچک در فیلمنامه و تدوین درست می‌شوند.
نگه داشتن بیننده یعنی چه و کجا آن را ببینیم؟
نگه‌داشت مخاطب (Audience Retention) نموداری است که نشان می‌دهد در هر لحظه از ویدیو چند درصد بیننده‌ها هنوز در حال تماشا هستند. محور افقی زمان ویدیو است و محور عمودی درصد بیننده‌ها. هر جا خط پایین می‌آید، یعنی گروهی از آدم‌ها همان‌جا ویدیو را بسته‌اند.
برای دیدن این نمودار این مسیر را بروید:
- وارد یوتیوب استودیو شوید و از منوی سمت چپ Content را بزنید.
- روی ویدیوی مورد نظر بروید و Analytics را باز کنید.
- در تب Overview یا Engagement، کارت Audience retention را پیدا کنید.
- با زدن SEE MORE، ویدیو را با ویدیوهای هم‌طول خودتان مقایسه کنید.
به گفته یوتیوب، این گزارش معمولا یک تا دو روز بعد آماده است. همچنین یوتیوب بخش لحظه‌های کلیدی را فقط برای ویدیوی حداقل ۶۰ ثانیه‌ای با حداقل ۱۰۰ بازدید نشان می‌دهد. پس برای ویدیوی تازه یا خیلی کم‌بازدید عجله نکنید.
چهار شکلی که در نمودار می‌بینید
- خط صاف: بیننده‌ها آن تکه را کامل دیده‌اند. این بهترین حالت است.
- شیب آرام: آدم‌ها کم‌کم می‌روند. تقریبا همه ویدیوها کمی این شکل را دارند و جای نگرانی نیست.
- جهش رو به بالا (Spike): بخشی که دوباره دیده یا با بقیه به اشتراک گذاشته‌اند. البته گاهی هم یعنی آن تکه گنگ بوده و بیننده برگشته تا دوباره بفهمد.
- افت تند (Dip): جایی که گروه بزرگی از بیننده‌ها رفته‌اند یا آن را رد کرده‌اند. کار اصلی شما پیدا کردن همین افت‌هاست.
کنار این نمودار، بخشی به اسم Typical retention هم هست. این بخش ویدیو را با ۱۰ ویدیوی آخر خودتان که طولشان نزدیک است مقایسه می‌کند. بنابراین بهترین معیار، رقابت با خودتان است، نه با کانال‌های بزرگ.
چرا نگه داشتن بیننده برای رشد کانال مهم است؟
یوتیوب در مطلب رسمی خود درباره سیستم پیشنهاد (۱۵ سپتامبر ۲۰۲۱) گفته است که از کلیک، زمان تماشا، نظرسنجی بیننده‌ها، اشتراک‌گذاری، لایک و دیسلایک استفاده می‌کند. یعنی فقط کلیک کافی نیست. اگر بیننده کلیک کند و زود برود، این علامت بدی برای الگوریتم یوتیوب است.
به زبان ساده، تیتر و تامنیل بیننده را می‌آورند و محتوای خوب او را نگه می‌دارد. اگر CTR یوتیوب بالا باشد اما نگه داشتن بیننده ضعیف باشد، یوتیوب کم‌کم نمایش ویدیو را کم می‌کند. از طرف دیگر، ویدیویی که آدم‌ها را تا آخر نگه می‌دارد، حتی با کلیک متوسط هم شانس پیشنهاد شدن دارد.
نکته دیگر درآمد است. هر چه بیننده بیشتر بماند، یوتیوب در طول ویدیو تبلیغ‌های بیشتری پخش می‌کند. به همین دلیل نگه‌داشت خوب هم به رشد کمک می‌کند و هم به پول.
عدد خوب برای نگه داشتن بیننده چقدر است؟
یوتیوب عدد ثابتی به عنوان «خوب» اعلام نکرده است. با این حال، vidIQ با بررسی ویدیوهای کانال خودش این عددها را پیشنهاد می‌دهد:
| نوع ویدیو | عدد پیشنهادی | توضیح |
|---|---|---|
| ویدیوی بلند | حدود ۳۰ درصد میانگین دیده‌شدن | میانگین کانال vidIQ در ۱۶.۵ میلیون بازدید حدود ۳۰.۳ درصد است. |
| ۳۰ ثانیه اول | دست‌کم ۶۰ درصد | قلاب‌های خیلی قوی بیش از ۶۵ درصد را نگه می‌دارند. |
| شورتز | خیلی بالاتر از ویدیوی بلند | میانگین شورتزهای vidIQ حدود ۷۳.۶ درصد است؛ پس این دو را با هم مقایسه نکنید. |
این عددها قانون نیستند. یک ویدیوی آموزشی ۴۰ دقیقه‌ای طبیعی است که درصد کمتری از یک ویدیوی ۸ دقیقه‌ای داشته باشد. پس اول ببینید ویدیوی تازه از Typical retention خودتان بهتر است یا نه.
۱۲ راه برای نگه داشتن بیننده تا آخر ویدیو
این راه‌ها را از اول ویدیو تا آخرش چیده‌ایم. لازم نیست همه را یک‌جا انجام بدهید. با دو یا سه مورد شروع کنید و بعد نمودار را دوباره ببینید.
۱. قول تیتر را در همان ۱۵ ثانیه اول تایید کنید
بیننده با یک انتظار وارد ویدیو می‌شود. اگر در چند ثانیه اول نبیند که به جای درست آمده، می‌رود. پس همان اول بگویید این ویدیو دقیقا چه چیزی به او می‌دهد. برای ساختن این بخش، مطلب قلاب ویدیو را هم ببینید.
۲. اینترو طولانی و «سلام دوستان» را حذف کنید
لوگوی ۱۰ ثانیه‌ای و خوشامد طولانی بیشترین افت را در ابتدای ویدیو می‌سازند. اگر اینترو دارید، آن را به ۲ یا ۳ ثانیه برسانید یا بعد از قلاب بگذارید. در مطلب اینترو یوتیوب نمونه اینتروی کوتاه را آورده‌ایم.
۳. از وسط ماجرا شروع کنید
به جای توضیح مقدمه، با جذاب‌ترین لحظه شروع کنید. برای مثال، در ویدیوی آشپزی اول غذای آماده را نشان بدهید و بعد سراغ مواد بروید. این ترفند ساده برای نگه داشتن بیننده در ثانیه‌های اول خیلی جواب می‌دهد.
۴. تیتر و تامنیل را با محتوا هماهنگ کنید
اگر تامنیل چیزی نشان بدهد که در ویدیو نیست، بیننده احساس فریب می‌کند و زود می‌رود. یوتیوب هم در راهنمای خود می‌گوید اگر بخش Intro ضعیف است، تیتر و تامنیل را هم بازبینی کنید. برای این کار، راهنمای تامنیل یوتیوب و تایتل یوتیوب را بخوانید.
۵. قبل از ضبط فیلمنامه بنویسید
بیشتر افت‌های وسط ویدیو از حرف‌های تکراری و حاشیه‌رفتن می‌آیند. یک فیلمنامه ساده با سه بخش قلاب، بدنه و پایان جلوی این مشکل را می‌گیرد. اگر تا حالا فیلمنامه ننوشته‌اید، مطلب فیلمنامه ویدیو یوتیوب را ببینید.
۶. هر چند دقیقه یک قول تازه بدهید
سایت vidIQ این روش را چرخه «قول و تحویل» می‌نامد. یک چیز جالب را وعده بدهید، آن را تحویل بدهید و بلافاصله وعده بعدی را بکارید. مثلا بگویید «اما مهم‌ترین اشتباه را آخر ویدیو می‌گویم». این جمله ساده بیننده را تا انتها نگه می‌دارد، به شرط اینکه واقعا به قولتان عمل کنید.
۷. تصویر را مدام عوض کنید
چشم آدم به تصویر ثابت زود عادت می‌کند. با تغییر زاویه دوربین، زوم کوتاه، تصویر کمکی (B-roll)، متن روی صفحه یا تغییر موسیقی، ریتم ویدیو را زنده نگه دارید. اگر با گوشی تدوین می‌کنید، آموزش کپ کات همه این ابزارها را دارد.
۸. سکوت و مکث‌های اضافه را ببرید
چند ثانیه مکث شاید هنگام ضبط طبیعی باشد. اما برای بیننده همان چند ثانیه کافی است تا سراغ ویدیوی بعدی برود. پس در تدوین، «اِ»، «یعنی» و مکث‌های بلند را کوتاه کنید. با این حال ریتم را آن‌قدر تند نکنید که بیننده نفس نکشد.
۹. صدا را جدی بگیرید
بیننده تصویر متوسط را تحمل می‌کند، ولی صدای بد را نه. صدای نویزدار یا موسیقی بلندتر از حرف، سریع‌ترین راه برای فراری دادن آدم‌هاست. برای موسیقی بدون کپی رایت هم می‌توانید از اپیدمیک ساند استفاده کنید؛ زیگ زاگ نتورک اشتراک اپیدمیک ساند را برای یوتیوبرهای ایرانی فراهم کرده است.
۱۰. فصل‌بندی (Chapters) بگذارید
در ویدیوهای آموزشی و مرجع، فصل‌بندی کمک می‌کند بیننده سراغ بخشی برود که لازم دارد، به جای اینکه کل ویدیو را ببندد. کافی است در توضیحات ویدیو زمان‌ها را از 0:00 شروع کنید و برای هر بخش یک اسم کوتاه بنویسید.
۱۱. طول ویدیو را به اندازه موضوع نگه دارید
ویدیوی ۲۰ دقیقه‌ای که حرفش در ۸ دقیقه تمام می‌شود، پر از افت می‌شود. پس حرف اضافه را برای طولانی کردن ویدیو اضافه نکنید. به جای آن، موضوع را کامل و بی‌حاشیه بگویید. اگر موضوع بزرگ است، آن را به دو ویدیو تقسیم کنید.
۱۲. از نمودار هر ویدیو برای ویدیوی بعدی درس بگیرید
جهش‌ها و بخش‌های صاف به شما می‌گویند بیننده چه چیزی را دوست دارد. افت‌ها هم نشان می‌دهند چه چیزی حوصله‌اش را سر برده است. بعد از هر انتشار، سه افت بزرگ را یادداشت کنید و دلیلش را پیدا کنید. اگر تحلیل برایتان سخت است، از هوش مصنوعی یوتیوب استودیو بپرسید که چرا بیننده در آن دقیقه رفته است.
اشتباهاتی که بیننده را فراری می‌دهد
- درخواست لایک و سابسکرایب در همان ثانیه‌های اول، قبل از اینکه چیزی به بیننده داده باشید.
- گفتن «در این ویدیو قرار است…» به مدت یک دقیقه، به جای شروع مستقیم.
- جمع‌بندی زودهنگام وسط ویدیو که حس پایان می‌دهد و آدم‌ها را بیرون می‌فرستد.
- صفحه پایانی طولانی؛ بهتر است بیننده را مستقیم به ویدیوی بعدی بفرستید.
- مقایسه نمودار شورتز با ویدیوی بلند؛ این دو کاملا متفاوت‌اند. برای شناخت بهتر شورتز، مطلب یوتیوب شورت را ببینید.
برای یوتیوبر فارسی‌زبان یک نکته دیگر هم هست. بخشی از بیننده‌ها با اینترنت کند و قطع‌ووصل تماشا می‌کنند. بنابراین بارگذاری کند گاهی شکل افت را در نمودار می‌سازد. اگر افتی بدون دلیل محتوایی دیدید، آن را با ویدیوهای قبلی و ساعت انتشار مقایسه کنید.
سوالات متداول درباره نگه داشتن بیننده
نگه داشتن بیننده با زمان تماشا چه فرقی دارد؟
زمان تماشا مجموع دقیقه‌هایی است که همه بیننده‌ها دیده‌اند. نگه‌داشت نشان می‌دهد هر لحظه از ویدیو چند درصد آدم‌ها را نگه داشته است. پس اولی کل حجم را می‌گوید و دومی جای دقیق مشکل را نشان می‌دهد.
چرا بخش لحظه‌های کلیدی را برای ویدیوی خودم نمی‌بینم؟
طبق راهنمای یوتیوب، ویدیو باید حداقل ۶۰ ثانیه باشد و حداقل ۱۰۰ بازدید بگیرد. علاوه بر این، داده معمولا یک تا دو روز بعد آماده است. اگر هر دو شرط را دارید و باز چیزی نمی‌بینید، چند روز صبر کنید.
برای نگه داشتن بیننده ویدیو را کوتاه‌تر کنم؟
نه لزوما. کوتاه کردن فقط وقتی کمک می‌کند که ویدیو حرف اضافه داشته باشد. در عوض، ویدیوی بلندی که پر از اطلاعات مفید است، زمان تماشای بیشتری می‌سازد، حتی اگر درصد نگه‌داشتش کمی پایین‌تر باشد.
جهش رو به بالا در نمودار همیشه خوب است؟
اغلب خوب است، چون یعنی آن بخش را دوباره دیده‌اند. اما یوتیوب می‌گوید گاهی بیننده به این دلیل برمی‌گردد که مطلب گنگ بوده است. پس آن تکه را خودتان ببینید و تصمیم بگیرید.
جمع‌بندی نگه داشتن بیننده
در این مطلب از مجله زیگ زاگ نتورک دیدیم که نگه داشتن بیننده از ۳۰ ثانیه اول شروع می‌شود و با فیلمنامه خوب، تدوین پرتحرک و صدای تمیز ادامه پیدا می‌کند. نمودار نگه‌داشت مخاطب نقشه شماست؛ هر افت تند یک درس برای ویدیوی بعدی دارد. از هفته بعد، فقط دو کار را امتحان کنید: اینترو را حذف کنید و یک قول تازه وسط ویدیو بگذارید. بعد نمودار را با Typical retention خودتان مقایسه کنید.
برای ایده‌های بیشتر درباره رشد، مطلب رشد کانال یوتیوب و شاخص‌های آنالیز کانال را هم بخوانید. اگر می‌خواهید کسی نمودار کانالتان را با شما بررسی کند، از مشاوره رایگان زیگ زاگ نتورک استفاده کنید یا در کانال تلگرام زیگ زاگ سوالتان را بپرسید.
0 Comments